جمعه ۲ تیر ۱۳۹۶
  • :
  • :

لاجیم؛ نگین انگشتری سوادکوه

لاجیم؛ نگین انگشتری سوادکوه

228967_ir3450

برج لاجیم از برترین و زیبا تر ین آثار تاریخی مازندران است

 لاجیم؛ نگین انگشتری سوادکوه ازتوابع شهر زیر آب در منطقه اصیل و کهن سوادکوه واقع شده است . ارتفاع ایـن روستا از سطح دریای آزاد در نقطه برج لاجیم حدود ۷۶۵ متر است . جاده زیرآب تا ابتدای روستا که ۲۵ کیلومتر فاصله دارد اکنون تماما آسفالت است .

جمعیت روستای لاجیم در ایام تابستان به ۸۰۰ نفر می رسد اما در طول سـال خصوصا فصل سرما و بازگشایی مدارس ایـن جمعیت کم شدن می یابد. موقعیت جغرافیایی روستای لاجیم و قرار گرفتن آن در بین سه منطقه کسلیان ؛ دودانگه ؛ چهاردانگه به ایـن روستا ارزش ویِژه ای بخشیده که در صورت دقت بیشتر قادر است نقش اقتصادی ویِژه ای در منطقه ایفا نمایـد . شغل بنیادی اهالی ایـن روستا کشاورزی و دامپروری است . برج باستانی لاجیم با ۱۵۰۰ سـال قدمت نگین درخشان ایـن روستا محسوب خواهد شد. ایـن برج تاریخی که در قدیم های دور در قلب جنگل انبوه و دور از وقت ه ی شهر ساخته شده قرار گاه با ارزش و پناهگاه یکـی از حکام بوده که در آنجا اقامت داشته است . بعدها کیا ابوالخوارص ابن شهریار از خاندان باوندیان در ایـن برج مدفون شد و اکنون برج لاجیم بعد از گذشت هزار و اندی هنوز سرپا و استوار نظاره گر طبیعت زیبای سوادکوه است .

برج لاجیم از برترین و زیبا تر ین آثار تاریخی مازندران است . مسیر زیبا و آسفالته آن از وسط شهر زیر آب به طرف شرق کشیده شده و بعد از طی یک مسافت ۲۷ کیلومتری در روستای لاجیم به سر گردنه مرتفعی می رسد که از طبیعت و ارتفاعات جنگلی خارج و به چمنزار و بوته زارهای زیبا بدل خواهد شد؛ که در بین آن به یک محدوده عاری از پوشش گیاهی مثل شبه جزیره که از سه طرف به پرتگاههای عمیق مشرف است به چشم می خورد.در حاشیه پرتگاهها در قدیم خندقی با دیوارهای عظیم وجود داشته که احتما لا قلعه ای وسیع و پر ارزش را در بر می گرفت که برج عظیم لاجیم را در بین آن بنا کـرده بودند. راه دیگـر دسترسی از طریق جنگل و از میانه راه ساری به کیاسر به روستای لاجیم منتهی می گردد.

228967_ir3450-1

برج لاجیم در شمار آثار وقت تسلط آل زیار بر طبرستان در فاصله سـال های ۳۱۶ الی ۴۴۳ هجری قمری است
ایـن اثر باستانی در شمار آثار وقت تسلط آل زیار بر طبرستان در فاصله سـال های ۳۱۶ تا ۴۴۳ ه.ق است در نمای ارزش برج لاجیم بیشتر به دلیل دارا بودن کتیبه پهلوی در کنار کتیبه کوفی است . ایـن امر نشان میدهد که در قرن ۵ ه.ق حکمرانان شمال ایران علاوه بر دقت به هنر زمان قبل از ادرود به خط و زبان آن زمان ی دقت داشته اند.بیرونی از بدنه مدور و گنبد مخروطی آسان و ظریف پوشیده که در داخل به حالت مدور تغییر شکل می دهد.مصالح آن آجر و ملاط ساروج است . ورودی در شرق بنا تعبیه گردیده و پایه گنبد به وسیله یک ردیف طاق نما تزئین گردیده است . در کمربند زیر گنبد دو کتیبه به خط کوفی و پهلوی ساسانی بر روی قرار گرفته که به دور بنا پیچیده است .

کتیبه ها به شکل قشنگی با آجرهای تراش خورده در زمینه ای از گچ نصب شده که نام کیا اسماعیل ابوالفوارس شهریار بن عباس آل باوند مالک بنا و تاریخ ۴۱۳ ه.ق را نشان می دهد. در کتیبه کوفی نام و القاب مالک مرقد خوانده خواهد شد ولی نام سازنده آن معین نیست و تنها با حدس و گمان و با دقت به قرینه اجزایی از کلمات باقی مانده می توان بدان دست یافت. محیط دایره بنا در قاعده ۲۶۸۰ سانتی متر؛ قطر فضای داخلی ۵۴۷ سانتی متر و پهنای ورودی آن ۱۱۲ سانتی متر است .
متن کتیبه
بسم الله الرحمن الرحیم. هذا قبر القیم الکیا الجلیل ابوالفوراس شهریار بن العباس بن شهریار مولی امیرالمؤمنین رحمه الله امر بینائه فی سنه ثلاث محشر و اربعمانه؛ عمل الحسن بن علی.
تاریخچه برج لاجیم
بنای برج لاجیم متعلق به میزان فاصل بین سقوط نخستین سلسله باوندی و ظهور دومین سلسله ایـن خاندان است . در ایـن دوره هفتاد سـال ه؛ همه نواحی مازندران زیر تسلط آل زیار بود. ولی آن ها بر کوهستان ها تسلط نداشتند و بازندگان باوندیان منتظر فرصت بودند که املاک خود را باز پس َ گیرند.
بر پایه روایات تاریخی منقول از ابن اسفندیار؛ در وقت حکومت آلب ارسلان در سـال های ۴۵۵ تا ۴۶۶ هجری قمری سپهبد قارن بن سرخاب تا حد ای توانست که بر مازندران تسلط یابد و قدرت خاندان وشمگیر را به زوال بکشاند. محل اقامت حکام باوندی در کوهستان های جنوب مقر قدیمی آن ها یعنی شهر ساری بود. ولی معین نیست که ابوالفوراس شهریار در بین بزرگان باوندی دارای چه مقامی بوده است و با شهریار بن دارا که به دست وشمگیر کشته شد و سرخاب بن شهریار و قارن بن سرخاب و حسام الدوله ابن قارن سر سلسله شعبه دوم باوندیه چه نسبتی داشته است .
متاسفانه برج لاجیم به غلط به مقبره امامزاده عبدالله مشهور است و عوام به زیارت آن به گمان امامزاده و مذهبی بودن می آیند. 

228967_ir3450-2

لاجیم از یک گنبد مخروطی آسان و ظریف پوشیده شده است

تاریخچه مرمت برج لاجیم
انجمن آثار ملی ایران در سـال ۱۳۳۷خورشیدی؛ مبلغی برای مرمت بنای برج در نظـر گرفت و معمار اداره کل باستان شناسی؛ چندین بـار برای بازدید به محل رفت که به دلیل خرابی راه و نامساعدی هوا و جنگل رسیدن به آن محل ممکن نشد. سرانجام با همکاری سرپرستان کارخانه ” تراورس سازی شیرگاه “موفق به بازدید از آن شد و چون نیاز به آجر و مصالح دیگـر برای مرمت بنا بود تمام مواد از تهران فرستاده شد و کار مرمت برج در سـال ۱۳۳۸ خورشیدی؛ روی داربست های چوبی انجام شد.
بعد از آن تا پیش از سـال ۱۳۸۲؛ چند بـار ایـن برج مرمت شد که به طور خلاصه اقدامات زیر روی آن انجام شده است:
۱- مرمت گنبد و مرمت بخشی از قطاربندی های پای گنبد
۲- احداث ناکش در پای بنا
 اقدامات مرمتی بعد از سـال ۸۲ تا کنون که توسط ساوقت میراث فرهنگی و گردشگری استان مازندران انجام شده است:
۱- نصب داربست فلزی
۲- پاک سازی و بهبود فضای اطراف بنا
۳- مرمت آجرهای فرسوده تا ارتفاع ۴۰/۱ در بدنه بنا
۴- برداشت بندکشی های سیمانی و بندکشی مجدد با ملات همگون
۵- رفع گلسنگ ها؛ درختچه ها و علف ها از بدنه بنا و گنبد




پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

خرید vps خرید vps ارزان خرید سرور مجازی خرید سرور مجازی ارزان خرید وی پی اس خرید وی پی اس ارزان خرید فیلترشکن خرید vpn خرید vpn ارزان خرید vpn خرید vpn
سوپروب close
خرید بک لینک